1. Temel ilke
Yapay zekâ bir sorumluluk devri yöntemi değildir. SONUÇ AI sistemleri belirlenmiş amaç, veri, araç ve yetki sınırları içinde çalışır; müşteri adına sınırsız veya belirsiz özerklik hedeflenmez.
2. Kullanım sınırları
İlk aşama projelerinde çalışan seçimi, kredi, sağlık, biyometrik sınıflandırma, otomatik ödeme, bağlayıcı sözleşme, banka bilgisi değişikliği veya kritik fiziksel üretim kontrolü gibi yüksek etkili kararlar kapsam dışıdır.
Bir sistemin önerisi, gerekli mesleki veya yönetsel incelemenin yerine geçmez. Kritik sonuçlarda insan onayı ve gerekçe kaydı zorunludur.
3. Test ve performans
Her modül temsilî ve gerçekçi örneklerle test edilir. Doğruluk tek metrik değildir; yanlış pozitif, yanlış negatif, açıklanabilirlik, maliyet, gecikme, istisna davranışı ve kullanıcı kabulü birlikte izlenir.
- Kullanım amacı ve kabul kriteri yazılıdır
- Bilinen sınırlar kullanıcıya gösterilir
- Model veya araç değişiminde yeniden test yapılır
- Performans eşiği altına düşen akış durdurulur veya daraltılır
4. Şeffaflık ve itiraz
Kullanıcı, bir önerinin hangi veri ve kurala dayandığını makul ölçüde görebilmelidir. Sistem kararına itiraz, düzeltme ve insan incelemesi yolu açık tutulur. Otomasyon kaynaklı hata saklanmaz; kayıt, neden ve düzeltici faaliyet birlikte raporlanır.
5. Ekonomik dürüstlük
Başarı yalnız sunum kalitesi, ajan sayısı veya işlenen belge adediyle ilan edilmez. Fayda başlangıç değeriyle kıyaslanır, maliyet ve olumsuz etkiler düşülür, tartışmalı tutar başarı olarak gösterilmez.